درس چهاردهم جغرافی سال سوم راهنمایی

 

 
 

 

 

هوا در زندگی ما چه نقشی دارد؟

 

 

هدف کلی :

  آشنایی با آب و هوا و تأثیر آن در زندگی ما

 

هدفهای جزئی :

  آشنایی با تفاوت هوا با آب و هوا

  آشنایی با عوامل مؤثر در ایجاد تفاوت بین انواع آب و هواها

  آگاهی از نقش آب و هوا در زندگی و فعالیت انسان

  آشنایی با تأثیر انسان در تغییر آب و هوا

 

دانش آموز گرامی همانطور که می دانید هوا در زندگی ما نقش بسیار مهمی دارد برای انجام بسیاری از کارهای خود بایستی از وضعیت آب و هوا مطلع باشیم.

 

به تصاویر زیر دقت کنید، رفتار ما در هر نوع هوا به شکل خاصی است.

 

 

 

 

 

 

تعریف هوا :

 به حالت گذرا و محلی جو در یک جای معین هوا گفته می شود.

بنابراین تعریف وضع هوا یک نقطه ممکن است روز به روز و حتی ساعت به ساعت هم تغییر کند.

تعریف آب و هوا :

اگر هوای محل زندگی خود را در چند سال پیاپی بررسی و اندازه گیری کنیم، به شرایط غالب از وضعیت جو ( اتمسفر ) در طول چند سال می رسیم که به آن آب و هوا می گویند.

بخش های مختلف جهان از نظر بارش، دما، وزش باد و میزان رطوبت سالانه یکسان نیستند و به همین علت است که در جهان آب و هواهای گوناگون دیده می شود.

 

 

الف) عرض جغرافیایی :

 هر چه از استوا به سمت شمال یا به سمت جنوب حرکت کنیم نور خورشید مایل و مایلتر می تابد و گرمای کم و کمتری به زمین می بخشد. با حرکت از مدار استوا به سمت شمال یا جنوب به عرض جغرافیایی اضافه می شود.

 

ب) فاصله از دریا :

معمولاً مناطق دور از دریا خشک تر از شهرها و مناطق ساحلی هستند و اختلاف دمای تابستان و زمستان آن ها هم بیشتر است.

 

ج) باد :

جابه جا شدن هوا از یک نقطه به نقطه دیگر را باد گویند .

گاهی باد با وزیدن خود، ویژگی های هوای یک منطقه یا یک محل را تغییر می دهد. مثلاً اگر باد از روی جاهای سرد عبور کند و به یک منطقه گرم وارد شود، سرما را به همراه خواهد آورد و بر عکس.

 

د) ارتفاع :

دمای هوا با هر 1000 متر ارتفاع حدود 6 درجه سانتیگرد کاهش می یابد.

 

 

ه) جریان های دریایی :

عبور جریان های دریایی که در درس سیزدهم به آن پرداختیم از کنار هر منطقه در آب و  هوای آن تأثیر مهمی دارد .

مثلاً عبور جریان آب گرم گلف استریم از کنار شهر لندن و جزیره ی انگلستان از شدت سرمای آن در زمستان می کاهد و باعث اعتدال هوای آنجا می گردد.

 

نقش فعالیت های انسان در آب و هوا:

 فعالیت های انسانی در تغییر آب و هوا تأثیر می گذارد. دما در بعضی از شهرهای بزرگ افزایش یافته است یکی از مهم ترین علل آن زیاد شدن تعداد خودروها و کارخانه هاست.

این تغییرات به تدریج می تواند آب و هوای سراسر کره ی زمین را تحت تأثیر قرار دهد.

 

 

 

 

 

 

عوامل مؤثر در وضعیت هوا :

هوا : به حالت گذرا و محلی جو در یک جای معین هوا می گویند .

وضعیت هوا به معنی تغییرات کوتاه مدت وضعیت جوی است. عناصر مهمی چون دما، رطوبت، ابر، نوع و مقدار بارندگی، فشار هوا، باد و ... در تعیین وضعیت هوا مؤثرند. این عناصر را نباید جدا از هم در نظر گرفت، چرا که در ارتباط با یکدیگر هستند. مثلاً دمای هوا مهم ترین عنصری است که تغییرات آن باعث ایجاد تغییر در سایر عناصر جوی می شود. تغییر فشار را نیز به دنبال  دارد و در شرایط و وضعیت باد اثر می گذارد.

 اطلاع از وضعیت آب و هوا در برنامه ریزی های مختلف کاربرد دارد. در کشاورزی - راه سازی - حمل و نقل - امور ورزشی، خرید و فروش کالا و ...

 

 

 

 

 

 كارشناسي تكنولوژي و گروه هاي آموزشي عمومي سازمان آموزش و پرورش استان قم /  اجرا و مديريت پايگاه : مؤسسه فناوري اطلاعات كاشف